Það er auðveldara en fyrrum að fletta upp í Biblíunni, maður þarf ekki einu sinni að draga fram bók úr pappír heldur gúgglar bara: „biblíuleit“. Velur svo eina af þýðingunum.

Ég geri þetta oft. Nei, ég er ekki trúarnött.

Þó er ég ekki utan söfnuða, féð sem maður samt borgar í tíund fer ekki lengur til Háskóla Íslands eins og áður var.

Nánast hverju sem flett er upp, það eru alltaf til milljón túlkanir á því. Mjög mikið af þeim er rangtúlkanir. Þegar það eru ekki rangtúlkanir eru síðari tíma skýringar framkomnar og allt í einu geldur frelsarinn ekki varhug við hinum ríku heldur var til hlið á Jerúsalem sem er svo þröngt að það var kallað „Auga úlfaldans“. Þannig merkja orð frelsarans „Auðveldara er úlfalda að fara gegnum nálarauga en auðmanni að komast inn í Guðs ríki“ ekki lengur að það sé vonlaust að treysta á auð til að öðlast eilíft líf heldur að það sé … frekar erfitt. En það eru engar sannanir fyrir því að nokkurt slíkt hlið hafi verið til, þröngt hlið sem úlfaldarnir komust með erfiðismunum í gegnum. Túlkunin er ofbeldi gegn textanum. Af því að það sem textinn segir er of óþægilegt. Fyrir hina ríku.

Mig langaði að vita hversu stór, eða öllu heldur lítill, söfnuður megi vera til þess að teljast marktækur sem slíkur. Eða kannski fremur til þess að Guð sé með söfnuðinum. Þá verða fyrir mér þessi orð (Markús 20:19):

„Enn segi ég yður: Ef tveir yðar verða einhuga hér á jörð í bæn sinni mun faðir minn á himnum veita þeim allt sem þeir biðja um. Því að hvar sem tveir eða þrír eru saman komnir í mínu nafni þar er ég mitt á meðal þeirra.“ 

Þar höfum við það. Tvær manneskjur sem verða einhuga, Guð hlustar. Tvær eða þrjár manneskjur koma saman í nafni frelsarans, Jesús er með þeim.

Ég held að það sé óhætt að afgreiða túlkanir sem segja að þarna fari nokkurs konar aumingjagæska gagnvart hinum fáu. Þetta segir ritningin, ekkert annað. En auðvitað ber ekki að taka því bókstaflega að guð muni veita tveimur manneskjum „allt“ — orðin eru í samhengi, það þýðir lítið fyrir manneskjurnar tvær að biðja um auð og völd, við það er ekki átt að Guð ætli að sturta yfir fólk peningum. Uns það kemst ekki einu sinni í gegnum baðherbergisdyr.

Ég veitti því athygli í mögnuðum útvarpsþætti Önnu Gyðu Sigurgísladóttur nýlega að séra Jakob Rolland svaraði því ekki alveg beint þegar talið barst að syndinni. Þáttinn má nálgast hér og ég mæli með honum. Séra Jakob sagði eitthvað á þá leið að hinar svokölluðu „dauðasyndir“ mætti leiða af Biblíunni. Vissulega er það rétt að þær má leiða af Biblíunni en við það mætti kannski bæta að það eru engar dauðasyndir í Biblíunni. Sú stofnun sem helst hefur gert dauðasyndirnar að Biblíutúlkun sinni er kaþólska kirkjan. Annars er líka magnað það sem kemur fram í blábyrjun þáttar: Kaþólska kirkjan lítur ekki svo á að oblátur og vín séu táknrænt séð líkami Krists heldur bókstaflega. Um þetta má hugsa lengi, um eðli tákna og um edenska tungu ef því er að skipta, um samband táknmiðs við tákn. Ég man það reyndar að forveri séra Jakobs í starfi tók það fram sérstaklega í útvarpsþætti fyrir löngu að svona væri þetta, oblátur og rauðvín væru ekki tákn heldur veruleiki. Þarna skilur meðal annars milli kaþólsku kirkjunnar og þeirrar lútersku.

Svo beinist talið að samkynhneigð. „Samkynhneigð“ er kannski villandi orð í þessu samhengi. Enda þótt talsvert sé af fordæmingu á samkynhneigð karla í Biblíunni, stundum mjög svæsinni, er nánast ekkert af fordæmingu á samkynhneigð kvenna. Allsekki neitt ef bókstaflega er lesið, í einhverjum textum má túlka það sem svo að lesbíur séu fordæmdar fyrir kynhneigð sína en það liggur ekki fyrir og blasir ekki við. Raunar líta sumir guðfræðingar svo á að Biblían — þetta sundurleita safn texta — og þá sérstaklega Gamla testamentið hafi að grunni þá skoðun að líta á kynin sem kvarða en ekki tvo andstæða póla. Sumir karlmenn í Biblíunni eru kvenlegir og sumar konur karllegar. Augljóslega er sagan um Davíð og Golíat með söguefni sem á tungutaki dagsins í dag mætti útleggja sem svo að þar fari karlmaður með mikið af kvenlegu í sér með sigur af hólmi gegn karlmanni með mikið af karllegu í sér.

Það stendur því ekkert um það í Biblíunni að skylda kaþólsku kirkjunnar sé að venja samkynhneigðar konur af kynhneigð sinni heldur er það útlegging — túlkun — kaþólsku kirkjunnar.

Raunar er það ekki séreinkenni kaþólsku kirkjunnar að prestar gegni ákveðnu hlutverki á viðkvæmum stundum í lífi fólks, svo sem í sorg eða í erfiðleikum, heldur er um nákvæmlega sama fyrirbæri að ræða í öllum kirkjum. Prestar hafa vald til þess að seilast inn í sál fólks. Ef maður er vísindalega sinnaður má halda því fram að betur færi ef sálfræðingar gegndu þessu hlutverki alfarið einir, enda menntaðir til þess, en sáluhjálp er líka hluti af menntun presta, þótt ég viti ekki nákvæmlega hvernig þeirri menntun er háttað. Það er engin ástæða til að reiðast yfir þeirri hjálp sem prestar veita stundum fólki á erfiðum augnablikum. Sama hvaða hjálp maður kýs sjálfur.

Það spratt upp svolítil samfélagsumræða vegna orða séra Jakobs um að hann teldi hlutverk kaþólsku kirkjunnar vera að leiða samkynhneigða af villu síns vegar og að fólk leitaði stundum til söfnuðarins í því skyni og fengi hjálp.

Ég reiðist prestinum ekki fyrir orð sín. Meðal annars vegna þess að reiði er dauðasynd.

Það merkir ekki að ég geti ekki brugðist við orðum hans á annan hátt. Með gæsku, jafnvel.

Í Markúsarguðspjalli (18:21) spyr einn af lærisveinunum frelsarann um fyrirgefninguna og hversu oft eigi að fyrirgefa og nefnir hina heilögu tölu sjö í því samhengi:

„Þá gekk Pétur til hans og spurði: „Drottinn, hve oft á ég að fyrirgefa bróður mínum ef hann misgerir við mig? Svo sem sjö sinnum?“ 
Jesús svaraði: „Ekki segi ég þér sjö sinnum heldur sjötíu sinnum sjö.““

Þar höfum við það.

Í Biblíunni eru tvær manneskjur nóg til að mynda söfnuð og Guð er með þeim. Í Biblíunni, Nýja testamentinu, er mælt með margfaldri fyrirgefningu, því fyrirgefningin er græðandi, ekki reiðin. „Sá höndli sem höndlað fær“, sagði frelsarinn. En ég fyrirgef séra Jakobi. Það er ekkert sem hann getur gert til að sporna við fyrirgefningu minni. Einn er ég kannski ekki söfnuður en ein eða tvær manneskjur til viðbótar við mig duga. Guð er með.

Ég aðhyllist akkúrat í dag trúna Zoroastríanisma. Þessi trú er 1500 árum eldri en árið núll og myndar grundvöll jafnt að kristni, íslam og gyðingatrú. Ég hef verið að glugga í trúartexta Zaraþústra, sem er annað nafn yfir spámann trúarinnar. Það er magnað að í þeim kemur fyrir tvennt sem mörg önnur trúarbrögð hefur skort: Boðað er jafnrétti kynjanna og boðað er umburðarlyndi fyrir öllum öðrum trúarbrögðum.

Svo mæltist Zaraþústra.